La Mandadissa del dimècres 12 de mai

La Mandadissa del dimècres 12 de mai

Bonjorn a totas e a totes ! 

Uèi dins la Mandadissa del dimècres, descobrissètz Najac amb Lucile Brege, dins un reportatge d’OCtele.

En seguida, poiretz legir un tèxte d’Edgar, prepausat per Jòrdi Raffanel, « Lo pan« .

E per acabar en musica, escotatz « L’amotlaire » del grop P.A.T.O.I.S.!

Aujourd’hui dans la Mandadissa del dimècres, découvrez Najac avec Lucile Brege, dans un reportage d’ÒCtele
Ensuite, vous pourrez lire un texte d’Edgar, proposé par Jòrdi Rafffanel, « Lo pan« .
Et pour terminer en musique, écoutez « L’amotlaire »  par le groupe P.A.T.O.I.S.!

Si vous voulez participer à cette Mandadissa, n’hésitez pas à nous envoyer une contribution, un texte, etc, qui sera publié dans la Mandadissa suivante (à envoyer à cette adresse : centre-occitan-rochegude@orange.fr )

Tenètz-vos fier·a·s !

Vilas Occitanas : cada mes serà un reportatge rodat dins una vila d’Occitània amb un guida diferent a cada còp. Es pas fait per vos o dire tot mas per vos far descubrir çò que cal saber sus tala o tala vila e per aver l’enveja d’anar veire sus plaça. Es per far créisser en vos aquela curiositat cap al país d’Òc que nos resèrva tantas causas per descubrir. Uei, descobrissètz 5 lòcs emblematics de Najac amb la guida toristica Lucile Brege.

Chaque mois ce sera un reportage tourné dans une ville d’Occitanie avec un guide différent à chaque fois. Cela n’a pas pour ambition de tout vous dire mais il s’agit juste vous faire découvrir ce qu’il faut savoir pour attiser votre curiosité et vous donner envie d’aller sur place.Découvrez 5 lieux emblématiques de Najac avec la guide touristique Lucile Brege.

Lo pan

Butava lo blat fòra lo camp aquel ventolet caudet e lo fasiá córrer dins un cruissiment armoniós en ondadas d’aur. A l’abroa del camp, breçadas pel buf leugièr e doç coma una alisada de velós, penequejavan tres flors: un blavet, una rosèla e una margarida.

Subran, lo blavet s’exclamèt : « Soi blau e linde coma aquel cèl luminós qu’es lo plafon de la Tèrra ». A negre nuèit se para d’un fum d’estèlas beluguejantas que fa somiar los òmes.

« Ieu del vin ai la color, lo vin que fortifica e pòrta jòia al còr, mas atencion d’unes còps fa virar lo cap s’es begut sens retenguda » confessèt la rosèla.

« D’aquel blat sortirà un pan blanc coma ma coròla e daurat coma mon còr ; lo mond auràn pas jamai talent » apondèt la margarida.

Tèrra de blat, blat pan de la Tèrra ! pichona grana rossèla que se multiplica. Per qu’aquela grana poguèsse créisser tranquillament e balhar d’espigas mai que ricas, l’araire metèt tot son còr dins son trabalh per li ofrir una laura plan feconda. La biaça comola de blat en bandolièra, a passes regulars, amb un gèst mièg circular plan ritmat, lo semenaire escampava, a brand, una ponhada de granas tiradas de la biaça de contunh. Suaudament las pichonas granas butèron e venguèron un camp d’espigas majestuosas que lo solelh d’estiu tresmudèt en mar d’aur tremolanta. Lo blat cantava. Escotar aquela cançon metiá d’emocion al còr. Mas, ailas, la meisson emportèt lo blat e sa cançon. Lèu arribèt l’escodre e son armada de flagèls. Tustatz flagèls, tustatz. Espetan las espigas, espetavan de tota part e los grans sautavan coma de diablons talament uroses d’èsser desliurats d’aquel carcan d’espic, e lo ventador, qu’esperava, se metèt a bufar. Escupinhava talament de posca que se vesiá pas res a l’entorn. Mas la pichona grana rossèla ragèt de son ventre, pròpria e plan popuda.

Tanlèu lo blat al molin, la mòla se metèt a virar e a caïnar. Caïnèt tota la durada de l’esclafament, de compassion, de segur e semblava dire « E ! lo blat, te vòli pas de mal, mas, espotir es mon mestièr. Mas tu, ta mission es ben de balhar de farina e de la bona qu’es l’ama del pan ? Es coneisseire lo fornièr, te fa fisança. Veses sèm faches per nos endevenir. »

Lo fornièr emplonsèt sas mans dins aquela farina que fugissiá entre sos dets, èra doça e sentissiá bon. Lo pan serà bon. Comencèt a pastar amb sos braces musclats. La pasta prèsta la pausèt sus un lençòl e la cubriguèt amb lo plumon per que levèsse. Puèi confeccionèt de pans de tota mena: de bolas, de longs, de pichons e la torta. Los enfornèt dins lo forn calfat a la bona calor, secrèt del fornièr. La coseson acabada los tirava del forn amb la pala del margue long e los pausava sus la taula longa. Los pans cracinejavan un momenton e emplenavan lo fornial de la bona odor del pan caud. Qu’èran polits aqueles pans plan cuèches, subretot la torta gròssa amb sa crosta castanh. Èra crespilhada que dedins i aviá lo trabalh e la susor del païsan e mai lo saber far del fornièr.

Pan, noiridura vitala. Pan blanc de fèsta, pan negre de guèrra es totjorn de pan. Lo cal respectar e lo degalhar pas amai s’es dur. Òc, pichon o te disi « tant qu’auràs un croston de pan a rosigar e un veirat d’aiga, viuràs. L’ai viscut aquò, ieu. »

Edgar,
novembre de 2016.

Per acabar en cançon :

Lo grop P.A.T.O.I.S. nos cantan un « L’amotlaire»

L’amotlaire, occitan , per lo grop P.A.T.O.I.S (Pichòta Associacion de Tradicion Occitana e d’Intuicions Sonòras)

Signatura / Signature :

« Histoire de la croix occitane »
per Ramon Ginolhac

Centre Occitan Rochegude (28 rue Rochegude – Albi)

Dijòus 20 de mai tre 14h
Jeudi 20 mai dès 14h

 

L’IEO d’Arièja va editar dins l’estiu un roman titolat « Loís Delbòsc » de Robèrt Dupont. ‍ Aquel libre conta la destinada d’un dròlle sens familha pendent la segonda guèrra…
Trobaretz totas las informacions dins lo bulletin de soscripcion çai-junt o en clicant sul ligam seguent :
https://www.helloasso.com/associations/ieo-arieja/collectes/robert-dupont-lois-delbosc
Mèfi ! Data limita de soscripcion : 30 de julhet de 2021. Mercé de vòstra ajuda ! 

L’IEO d’Arièja va éditer dans l’été un roman titré « Loís Delbòsc » de Robert Dupont.
Ce livre raconte la destinée d’un enfant sans famille pendant la seconde guerre…
Vous trouverez toutes les informations dans le bulletin de souscription ci- ou en cliquant sur le lien suivant :
https://www.helloasso.com/associations/ieo-arieja/collectes/robert-dupont-lois-delbosc 
Attention ! Date limite de souscription : 30 juillet 2021. Merci de votre aide !
En mai e junh, nos encaminam suls « novèls territòris numerics », l’escasença tanben de far lo rebat d’una annada d’impacte pandemic sus la cultura e la societat.🦠
🧰 Un numèro bastit a l’entorn d’articles d’estudiant·a·s de Tolosa, que nos partejan aisinas e reflexions a l’entorn del « numeric ».
Mas… de qu’es aquò, a la fin, « lo numeric » ?

 

lodiari.com

Se o sètz pas encara, abonatz-vos per sosténer aquela polida revista culturala en occitan !
Si vous ne l’êtes pas déjà, abonnez-vous pour soutenir ce beau magazine culturel en occitan !

Mai d’entresenhas aquí / Plus d’infos ici

La librariá del Centre Occitan Ròcaguda es dobèrta ! Esitetz pas a nos venir veire per trapar de libres, d’accessòris, de CD, de DVD, et. en occitan o en ligam mab la cultura occitana !
Nos podètz contactar per mèl ( centre-occitan-rochegude@orange.fr ) o per telefon (permanéncias telefonicas de 10h-12h / 14h-18h del diluns al divendres, e 10h30-17h30 lo dimècres) per tota comanda. 

Podètz tanben visitar nòstre site internet : centre-occitan-rochegude.org e vos abonar a nòstra pagina facebook : Centre Occitan Rochegude

Nos trapar en linha

S’abonar a la Mandadissa

Daissar un comentari